Makaleler

Dişhekimi Korkusu - Dental Fobi Tarih Oluyor!..

DİŞHEKİMİ KORKUSU-DENTAL FOBİ TARİH OLUYOR!..

• Dişiniz çok ağrısa da dişhekimine gitmemek için direniyor musunuz?
• Dişhekiminin kullandığı aletlerin çıkardığı sesten rahatsız mı oluyorsunuz?
• Kullanılan aletlerin steril olmayacağı düşüncesi size sıkıntı veriyor mu?
• İğneden korkuyor musunuz?

Dişhekimine gitmek bazı kişiler için çok çekinilen hatta korkulan bir durumdur. Bunun nedeni daha çok geçmişte (özellikle çocuklukta) yaşanan kötü tecrübeler veya kötü izlenimlerdir.

Diş hekimi korkusu; psikolojik olarak, diş hekimine gitmekten korkma veya hoşlanmama ve kişinin kendi iç dünyasında oluşturduğu mantık dışı korkuları içerir.

Diş hekimi fobisi ise; genelde yaşanan diş hekimi korkusundan farklı ve daha ciddi bir problemdir. Fobiye sahip kişinin en klasik davranış biçimi olaydan sakınmaktır. Bu davranış diğer fobiler için bir çözüm gibi gözükse de, probleme çözüm getirmekten ziyade tedavi süresini ve masraflarını arttırmakta,problemi kaçınılmaz boyutlara sürüklemektedir.

Bu nedenle diş tedavileri en çok ihmal edilen ve ertelenen sağlık konularının başında gelmektedir.

Dünya nüfusunun %6 - %14'ü, sadece korku yüzünden diş hekimine gitmekten kaçınmaktadır. Çoğunlukla da bu endişenin temelinde iğneye ve acıya karşı duyulan korku vardır.

Hem hastanın hem de dişhekiminin psikolojik olarak kendilerini rahat hissedebilmeleri ve ağrısız bir tedavi için ilk şart; anestezidir. Böylece ağrı stresi yaşanmayıp,tedavi daha kısa sürede ve daha başarılı olur. Gelişen teknoloji hastaların ağrı duymaması için bir çok alternatif sunmaktadır. Küçük müdahalelerde anesteziye (iğneye) gerek duyulmadan çalışmayı sağlayan lazer uygulamaları, dişhekimi korkusu olan her yaşta hastalar için tercih edilen bir tedavi şeklidir.

Dişhekimi korkusu olan kişilerin büyük çoğunluğu daha önce dişhekimi koltuğunda çeşitli kazalar geçiren ya da olumsuz deneyimler yaşayan kişilerdir. Bu nedenle aynı durumun yeniden yaşanabileceği endişesi, korkunun devamına neden olmakta ve kişilerin bu olayları hatırlamasıyla da korku hali ortaya çıkmaktadır.

Ayrıca Dişhekimi koltuğunda geriye doğru yatırılma, ellerin veya diğer diş aletlerinin ağzın içine sokulması, (özellikle de dişhekimliğinde sıkça kullanılan döner aletlerin), iğne korkusu ve kullanılan aletlerin steril olmayacağı düşüncesiyle, HIV ve hepatit gibi bulaşıcı çeşitli hastalık ve mikropların kapılabileceği korkular bir bakıma kabul edilebilir korkulardır ve kişinin bu tür korkular içinde olmasında kendine göre haklı nedenleri de bulunabilir. Bu korkuların yenilmesinde;seçilen dişhekimi ve çalışma ortamının hijyeni,kullandığı alet ve ekipmanlarının sterilizasyon-dezenfeksiyon zincirine uyumluluğu oldukça önemlidir.

Aynı zamanda dişhekimi gelişen ve değişen teknolojiyi kullanarak hastayı rahatlabilir ,tedaviye motive edip,korkularını minimuma çekebilir.

DENTAL KORKU İÇİN BASİT ÇÖZÜMLER

Atılması gereken ilk adım diş hekiminden randevu alınırken bu korkudan söz edilmesidir. Bu adım alınacak randevu saatinin en uygun bir zaman için ayarlanmasını sağlayacak dolayısıyla randevu hem doktor hem de hasta için daha uygun bir hale getirilebilecektir.

İkinci olarak yapılması gereken, hastanın korkuları konusunda hekimiyle açık bir şekilde konuşmasıdır. Hasta, diş hekiminden neden korkuyor ve bu konuda neler yapılabilir? Korku ve kaynakları konusunda doktorla hastanın konuşması ve bu anlamda alınacak önlemlerin yanı sıra yapılabilecek değişiklikler konusunda ortak kararlar alınması korkunun yenilmesinde önemli yararlar sağlayacaktır.

Dişhekimi ve asistanının yumuşak bir biçimde teması, sıcak ve içten tavrının yanı sıra sakinleştirici konuşmaları,duyulan gerginliği gidermede yardımcı olacaktır.Tedavi sırasında yapılacak işlemler adım adım anlatılır ve ağrı duyulduğunda hastanın elini kaldırarak haber verilmesi istenilir.Böylece hastaya işlemin ağrı duyulduğu anda kesilebileceği garantisi verilerek korku azaltılabilir.

Özellikle çocukların dişhekimine alıştırılmaları için ; küçük yaşlarda dişhekimine tanışma amacıyla götürülmeleri tavsiye edilir.Böylece ilk deneyiminde muayenehane ortamı ve kullanılan aletler çeşitli oyunlarla tanıtılır,çocuk ağrısız ve korkusuz bir gün geçirir.

Hepimizin bildiği ve bize önerildiği gibi sağlıklı bir gülüş için en az altı ayda bir olmak üzere bir diş hekimine giderek ağzımızı ve dişlerimizi kontrol ettirmemiz gerekmektedir. Ağız ve diş sağlığımız için olduğu kadar diğer organlarımızın sağlığı için de gerekli olan bir durumdur.

Dişhekimi korkusunun kaynağında; yalnızca tedavi sırasında yaşanan aksilikler ve olumsuzluklar değil, hiçbir deneyim yaşanmadan başkaları tarafından anlatılan kötü dişhekimi hikayeleri, korkuyu pekiştiren bazı filmler ve karikatürler de yer alabilir. Bu durum kişilerin dişhekimine gitmelerini engellediğinden ;ortaya çok daha ciddi diş sorunları çıkmakta ve giderek büyüyen sorunlar nedeniyle,daha uzun süre ve daha çok sayıda tadavi işlemlerine maruz kalmalarına sebep olmaktadır.

Her korku gibi, dişhekimi korkusu da yanlış öğrenmeler ve kötü tecrübeler üzerine dayalıdır ve aşılabilir. İlk adımı atmalı ve sorunlar büyümeden bir dişhekimini ziyaret etmelisiniz...

Korkusuz ve sağlıklı günler geçirmeniz dileği ile....

Sevgi Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği - ÇORLU
Dişhekimi Kemal Kavut